American Airlines ve şirkete bağlı bölgesel hava yolu işletmelerinin ABD genelindeki kalkışları, bilgi teknolojisi sisteminde yaşanan arıza nedeniyle geçici olarak durduruldu.
ABD Federal Havacılık İdaresi, şirketin talebi üzerine ülke çapında kalkış yasağı uyguladı. Yaklaşık 48 dakika süren duruşun ardından sistemler yeniden devreye alındı ve uçaklar kalkmaya başladı.
Kısa süren arızanın operasyonel faturası ise büyüdü. American Airlines’ın gün içindeki 1.100 uçuşu gecikirken 221 sefer iptal edildi.
Kalkışlar 48 dakika durdu
Bilgi teknolojisi arızası ABD Doğu Yakası saatiyle yaklaşık 18.30’da başladı. Federal Havacılık İdaresi, American Airlines ve bölgesel taşıyıcılarının kalkışlarını ülke genelinde durdurdu.
Kalkış yasağı saat 19.18’de kaldırıldı. Böylece uçakların kapıdan ayrılmasını engelleyen uygulama yaklaşık 48 dakika yürürlükte kaldı.
American Airlines, sistemlerin yeniden çalışmaya başladığını ve uçuşların kademeli biçimde hareket ettiğini açıkladı. Şirket, yolculardan yaşanan aksaklık nedeniyle özür diledi.
Arızanın hangi bilgi teknolojisi sisteminden kaynaklandığı açıklanmadı. Olayın siber saldırıyla bağlantılı olduğuna ilişkin herhangi bir bulgu da paylaşılmadı.
Kalkışların ülke çapında kısa süreyle durması, American Airlines’ın ana operasyon merkezi Dallas-Fort Worth başta olmak üzere büyük havalimanlarında uçak ve mürettebat programlarını etkiledi.
Bir uçağın gecikmesi, aynı uçağın gün içindeki sonraki seferlerini de etkileyebiliyor. Bu nedenle 48 dakikalık ilk duruşun sonuçları, sistem yeniden çalıştıktan sonra da devam etti.
Her üç uçuştan biri gecikti
Uçuş takip verilerine göre American Airlines’ın salı günkü seferlerinin yüzde 30’u gecikti. Geciken uçuş sayısı 1.100’e ulaştı.
Şirketin 221 uçuşu iptal edildi. Bu rakam, American Airlines’ın aynı gün için planladığı seferlerin yaklaşık yüzde 6’sına karşılık geldi.
Arızanın sona erdiği saatlerde American Airlines’a ait havadaki uçak sayısı, bir hafta önceki aynı saate göre 130 daha azdı. Bu fark, kalkış yasağının filonun günlük dolaşımını ne ölçüde etkilediğini gösterdi.
American Airlines yalnızca kendi markasıyla uçuş gerçekleştirmiyor. Bölgesel ortakların işlettiği kısa mesafeli seferler de şirketin bağlantılı uçuş ağının önemli bölümünü oluşturuyor.
Bir bölgesel uçuşun gecikmesi, yolcuların büyük merkezlerdeki iç ve dış hat bağlantılarını kaçırmasına neden olabiliyor. İptal edilen seferlerde ise yolcuların aynı gün başka uçuşlara yerleştirilmesi gerekiyor.
Sistemlerin yeniden çalışması bütün gecikmelerin anında giderildiği anlamına gelmiyor. Uçakların, ekiplerin ve havalimanı kapılarının yeni programa göre yeniden eşleştirilmesi gerekiyor.
Fırtına operasyonu zorlaştırdı
Teknik arıza, ABD’nin Doğu Yakası’ndaki birçok havalimanının şiddetli gök gürültülü fırtınalar nedeniyle gecikme ve kalkış kısıtlamaları yaşadığı saatlere denk geldi.
Olumsuz hava koşulları, arıza nedeniyle yerde bekleyen uçakların sistem açıldıktan sonra hemen kalkmasını zorlaştırdı. Hava trafik kontrolü, güvenli kalkış aralıklarını korumak amacıyla bazı meydanlarda uçuş akışını sınırladı.
Teknik sorun ile hava koşullarının aynı anda yaşanması, American Airlines’ın operasyonunu iki ayrı kanaldan baskıladı. Şirket, sistemlerin açılmasının ardından biriken seferleri yeniden planlamaya başladı.
Yolcular açısından gecikmelerin etkisi yalnızca ilk uçuşla sınırlı kalmadı. Bağlantılı seferler, mürettebat çalışma süreleri ve uçakların gece kalacağı havalimanları da değişen programdan etkilendi.
American Airlines’ın arızanın temel nedenine ilişkin teknik inceleme yürütmesi bekleniyor. Federal Havacılık İdaresi de kalkış yasağının uygulanması ve kaldırılması sürecindeki verileri değerlendirecek.
Operasyonların tamamen normale dönme hızı, hava koşullarının düzelmesine ve şirketin biriken uçuş programını ne ölçüde toparlayabildiğine bağlı olacak.
