İrlanda Cumhurbaşkanlığı Seçimleri Başladı: Connolly ve Humphreys Yarışıyor
İrlanda yerel saatiyle 07.00’de (TSİ 09.00) başlayan oy kullanma işleminde seçmenler, Catherine Connolly ve Heather Humphreys arasında tercihini yapacak.
Seçmenler, oy pusulasındaki adaylardan birine veya aday isminin yanına 1 ya da 2 rakamları koyarak iki adaya oy verebilecekler. Adayların isminin yanındaki kutulara yazılan 1 ve 2 rakamları, seçmenin öncelik sırasına göre iki ismi desteklediği anlamına gelecek.
Sandık, saat 22.00’de (TSİ 00.00) kapanacak ancak sayım işlemi yarın başlayacak. Ülkenin 10’uncu cumhurbaşkanı olacak isim, 11 Kasım’da yapılacak törenle görevine başlayacak.
Kiracısından Fazla Kira Almasıyla Jim Gavin Seçimden Çekildi
Sol ve İrlanda milliyetçilerinin adayı Connolly ile iktidar ortağı Fine Gael’in adayı Humphreys’in ülkenin 3’üncü kadın cumhurbaşkanı olmak için yarıştığı seçimdeki oy pusulalarında üçüncü bir isim daha yer alacak. Kiracısından fazla kira aldığı ortaya çıkmasıyla seçimden çekilen Başbakan Micheal Martin’in adayı Jim Gavin, adaylar kesinleştikten sonra bu kararı aldığı için ismi pusulalarda yer alacak. Anketlere göre seçmenlerin yüzde 8’i Gavin’i destekliyor.
Adaylar, Birleşik İrlanda, Refah ve Ülke İçi Birlik Sözü Veriyor
Adaylardan Connolly, özellikle “Birleşik İrlanda” fikrinin sembol partisi Sinn Fein’in de aralarında bulunduğu 7 parti ile bağımsızların desteğine sahip. Anketlere göre yüzde 60’lara varan bir oy alması beklenen Connolly, İrlanda adasının birleşmesi için toplumsal seviyede adımları atmayı ve Kuzey İrlanda’da halkla buluşmayı vaat ediyor.
Connolly ayrıca, konut ve refah konularında da cumhurbaşkanının yetkilerini aşacak seviyede çalışmalar yapma sözü veriyor. Humphreys’in Protestan azınlıktan olması ve geçmişte İngiliz destekçisi olması dezavantajı olarak öne çıkarken Humphreys, bu özelliğiyle adadaki iki İrlanda arasında köprü olabileceğini söylüyor.
Kampanyasını İrlanda’nın birleşmesinden ziyade ülke içi birlik, toplulukların güçlendirilmesi ve fırsatların yaratılması üzerine kuran Humphreys, Kuzey İrlanda ile İrlanda Cumhuriyeti’nin birleşmesi öncesinde taraflar arasında toplumsal birlik, kültürel çeşitliliğin kabulü ve güven inşasının gerekli olduğunu belirtiyor.
Seçimler Neden Cuma Günü Yapılıyor?
Dört maddede özetlenebilir:
İrlanda’da seçimlerin cuma günü yapılmasının temel sebebi, seçmen katılımını kolaylaştırmak. Öğrenciler ve şehir dışında çalışan kişiler hafta sonu ailelerinin yanına dönme eğiliminde olduğundan, cuma günü sandığa gitmeleri daha olası görülüyor. Bu uygulama özellikle üniversite öğrencilerinin oy kullanmasını teşvik etmektedir.
Ayrıca, özellikle kırsal bölgelerde cuma, pazar öncesi “köy merkezi ziyaret günü” gibi görülüyor; insanlar şehir merkezine veya kasabaya gitmişken oy kullanma imkânı buluyor.
İrlanda Katolik geleneğine sahip bir ülke olduğu için pazar günlerinin “ibadet günü” olması dikkate alınıyor. Bu nedenle pazar günleri yerine cuma günü tercih edilmekte. Cumartesi ise düğünler ve sosyal etkinlikler yaygın olduğundan uygun görülmüyor.
Seçimler cuma günü yapıldığında, sayım işlemleri genellikle cumartesi gününe bırakılıyor. Bu sayede resmi kurumlar hafta sonu boyunca sonuçları açıklayıp pazartesi günü normal işleyişe dönebiliyor.